vol liefde leven

Over levensvisie, levensvragen en spiritualiteit

Het geëffende pad

Maandag, 21 september 2015

Mensen kiezen vaak het geëffende bekende pad omdat het veilig voelt. Natuurlijk is hier niks mis mee. Als het oude, bekende pad goed voor je werkt, waarom zou je dan iets nieuws gaan proberen. Ik ken ook mensen waarbij dat oude pad niet of niet meer werkt. Of zelfs tegen hen werkt. Toch blijven zij liever op het oude pad. Een andere weg inslaan is vaak eng en roept een gevoel van onveiligheid op.

Dat herken ik wel. Maar daarbij is angst meestal toch een slechte raadgever.
In mijn leven ben ik eens, ondanks grote angst en tegen alle adviezen in, toch afgeweken van het mij bekende, geëffende pad. Ik liet mijn zoon met een dubbele beperking naar Portugal gaan. Om hem de kans te geven te kunnen doorgroeien, zich verder te ontplooien. Wat mij toen vooral motiveerde was dat het oude pad voor ons beiden niet meer werkte. In het reguliere hulpverleningscircuit was er al jaren geen goede woon- en werkplek voor mijn zoon te vinden. De nieuw gekozen weg was zeer beangstigend. Helemaal toen mijn zoon in het ziekenhuis in coma belandde. Toch kan ik nog steeds blij zijn dat ik me toen niet door angst heb laten regeren. Dat ik een compleet nieuwe weg op durfde te gaan. Uiteindelijk heeft dat mijn zoon, maar ook mijzelf tot op de dag van vandaag veel nieuwe kansen en mogelijkheden gebracht. (meer info, zie blog over angst als slechte raadgever.)

De laatste jaren krijg ik regelmatig mensen op mijn pad die me om raad of hulp vragen. Ze hebben allen hun eigen vraag, die ogenschijnlijk verschilt van de vragen van andere mensen. Maar als ik kijk naar de vraag achter de vraag, is de kern vaak hetzelfde. Als rode draad zie ik dikwijls, dat mensen last hebben van hun eigen gedrag. Laat ik als voorbeeld iemand met perfectionisme nemen. Zijn of haar vraag is meestal niet, om dat perfectionisme aan te pakken. Mensen geven aan, het zo druk te hebben (perfectionisme kost tijd), ze hebben een terugkerend gevoel van falen en tekort schieten. Doorvragen en vooral niet oordelen helpt me dan de vinger op de zere plek te leggen. Mensen ontwikkelen gedrag immers niet zomaar, het komt niet uit de lucht vallen. Meestal heeft dat gedrag in het verleden of in de jeugd wel degelijk functie gehad. Maar in de loop der jaren kan die functie zijn weggevallen en ervaren mensen datzelfde gedrag dan als last.
Goed, er is dus op enig moment sprake van gedrag waar je last van hebt. Dan verander je dat gedrag, lijkt de logische oplossing. Maar dat gedrag is wel een geëffend pad geworden. Een nieuw pad is eng, spannend. Je weet niet wat het brengt en waar je uitkomt. Het voelt als in het diepe van het zwembad springen zonder te weten, of je kunt zwemmen. Het grootste obstakel is vaak om dat geëffende pad te verlaten door iets nieuws te proberen. Dat moet die persoon uiteraard zelf doen. Het is helpend om dat proces te ondersteunen. Gewoon door er te zijn, door te luisteren en mee te denken en zo een eindje mee te lopen op dat nieuwe pad. Zodat mensen ervaren, dat het lang niet zo eng is als in eerste instantie leek. Totdat ze in de gaten krijgen dat het nieuwe pad dingen oplevert, dat ze er baat of belang bij hebben. Dat is een enorme motivator.

Vaak loop ik dan nog een eindje mee, op de achtergrond. Het nieuwe pad is immers nog niet ingeslepen. Ik ken iemand die de vergelijking maakt met een karrespoor, een metafoor die bovenstaand verhaal verduidelijkt. Als je lang op het geëffende pad hebt gelopen, dan krijg je het effect van een karrespoor. De kar loopt bijna automatisch de kant op van het in de loop der jaren gemaakte spoor. Als je nu opeens een andere kant op wil, ligt daar nog geen spoor. Je zult in het begin dus flink aan die kar moeten trekken om hem die kant op te krijgen. Totdat in het nieuwe pad weer een spoor is gevormd. Het oude spoor vervaagt, simpelweg doordat het niet meer wordt gebruikt. Zo gaat het ook met het afleren van oude gewoontes en het aanleren van iets nieuws.

Door regelmatig in het diepe te springen zonder te weten of ik kan zwemmen, heb ik ontdekt dat ik niet zomaar verdrink. De angst voor het nieuwe, het onbekende, vermindert. Daardoor sta ik steeds meer open voor onverwachte zaken, die vaak iets opleveren wat ik vooraf niet had kunnen bedenken. Mijn leven wordt daardoor speelser, vreugdevoller met al die onverwachte verrassingen. Zo mooi had ik het zelf niet kunnen bedenken.


3 comments

  1. Henk van Driel

    Je moest eens weten hoe vaak ik in m’n leven al van het gebaande pad ben gegaan. Misschien zit dat in me, maar feit is wel dat het eigenlijk steeds makkelijker wordt. De eerste keer kan inderdaad beangstigend zijn, zeker als je al tientallen jaren het zelfde pad volgt. Waar ik me tegenwoordig steeds vaker door laat leiden is m’n hart. Daar kan ik eigenlijk blind op vertrouwen en daar doe ik mezelf uiteindelijk ook een groot plezier mee. Vaak cijferen mensen zich weg ten gunste van anderen. Daar is in zoverre niets op tegen, als het maar niet ten koste van jezelf gaat. Vaak zijn mensen bang dat dat als egoïstisch is, maar waarom zou je zelf niet gelukkig mogen zijn?

  2. Harry van den Berg

    Wanneer je af en toe een zijpad of weg neemt, kom je voor verassingen te staan.
    Die verassingen of nieuwe dingen kunnen positief of negatief zijn.
    Het positieve van het inslaan van een nieuwe weg is, dat je er altijd iets van leert.
    Het altijd op het rechte pad blijven is het jezelf de kans ontnemen van nieuwe ontmoetingen
    en belevenissen die van levensbelang kunnen zijn.

  3. Chanel

    Dit verhaal is erg herkenbaar en ook mooi beschreven. Zelf vind ik de beslissing om van het pad der gewenning af te gaan niet lastig, maar wel de manier om een nieuw pad aan te leggen. Het is stoeien om oude en ingesleten gewoonten af te leren en te vervangen voor een nieuwe en meer efficiënte manier.

Leave a Reply

Your email address will not be published.